�λα ξεκ�νησαν το 1997 �ταν αγρ�τες στη Σουηδ�α παρατ�ρησαν περ�εργη συμπεριφορ� σε αγελ�δες. Τα ζ�α δεν μπορο�σαν να περπατ�σουν σωστ� ο�τε και να σταθο�ν. Στην �δια περιοχ�, ιδιοκτ�τες ιχθυοτροφε�ων παραπον�θηκαν για μεγ�λους αριθμο�ς νεκρ�ν ψαρι�ν. Τελικ� βρ�θηκε ο �νοχος. Ηταν το υλικ� επ�στρωσης για την στεγ�νωση μιας σ�ραγγας που κατασκευαζ�ταν δ�πλα. Οι επιστ�μονες υποψι�στηκαν το δραστικ� συστατικ� του υλικο� που �ταν το πολυακρυλαμ�διο δηλαδ� το πολυμερ�ς που φτι�χνεται απ� το ακρυλαμ�διο. Και σιγ� σιγ� �ρχισαν οι επιστημονικ�ς �ρευνες!
Σ�μφωνα με τον Παγκ�σμιο Οργανισμ� Υγε�ας (ΠΟΥ- World Health Organisation- WHO) μ�γιστη επιτρεπ�μενη ποσ�τητα ακρυλαμιδ�ου σε π�σιμο νερ� ε�ναι τα 0,5 μg/L. Η συγκ�ντρωση του ακρυλαμιδ�ου στο νερ� της περιοχ�ς που παρατηρ�θηκαν τα προβλ�ματα στη Σουηδ�α �ταν πολ� μεγαλ�τερα. Που αλλο� �μως μπορε� να βρεθε� αυτ� η τοξικ� ουσ�α εκτ�ς απ� το νερ�; Στο φαγητ� μας! Και εξαρτ�ται �μεσα απ� τον τρ�πο παρασκευ�ς του φαγητο� και τον χρ�νο ψησ�ματος.
H αντ�δραση Malliard που ε�ναι μια αλληλουχ�α χημικ�ν αντιδρ�σεων, οδηγε� στην «αμα�ρωση» (μα�ρισμα) κατ� το ψ�σιμο σε ψηλ�ς θερμοκρασ�ες διαφ�ρων τροφ�μων που περι�χουν σ�κχαρα �πως πατ�τες, ψωμ�, καφ�ς και �λλα. �λο αυτ� το... μα�ρισμα β�βαια συνοδε�εται απ� πολλ�ς χημικ�ς εν�σεις που δ�νουν �ρωμα και ωρα�α γε�ση στο φαγητ� μας. Ε�ναι �μως ακριβ�ς �πως το μα�ρισμα του καλοκαιριο� στην παραλ�α, που μπορε� να φ�ρνει ωραï¿½α «κουλ» εμφ�νιση, κρ�βει �μως και κινδ�νους! Και �νας απο αυτο�ς ε�ναι και ο σχηματισμ�ς του ακρυλαμιδ�ου που ε�ναι �να απ� τα παραπρο��ντα της αντ�δρασης.
Στην πλειον�τητ� τους οι �ρευνες για την επικινδυν�τητα του ακρυλαμιδ�ου δεν �δειξαν συσχ�τιση της καταν�λωσης τροφ�μων πλο�σιων σε ακρυλαμ�διο και διαφ�ρων ειδ�ν καρκ�νου οπ�τε και κατατ�σσεται ως πιθαν�ς καρκινογ�νος παρ�γοντας στην Ομ�δα 2 (και �χι 1) απ� την IARC. Η πρ�σληψη μεγ�λων ποσοτ�των ακρυλαμιδ�ου πιθαν�ν συνδ�εται με νευροτοξικ�ς και ορμονικ�ς διαταραχ�ς.
Καλ� θα �ταν λοιπ�ν να μει�σουμε την καταν�λωση τροφ�μων με υψηλ�ς συγκεντρ�σεις ακρυλαμιδ�ου �πως πατατ�κια, πατ�τες τηγανητ�ς (αυτ�ς που τηγαν�ζονται για πολλ� �ρα), δημητριακ� πρω�νο� και δι�φορα �λλα τρ�φιμα. Στο χ�ρι μας ε�ναι να χρησιμοποιο�με μεθ�δους παρασκευ�ς που δεν «μαυρ�ζουν» το τρ�φιμο π.χ. βραστ� πατ�τα αντ� τηγανητ� � ψητ�.
Επ�καιρο λοιπ�ν καλοκαιρι�τικα... Προσοχ� στο μα�ρισμα ακ�μα και στα... τρ�φιμα!
«Η παρατεταμ�νη �κθεση» μπορε� να �χει βλαβερ�ς συν�πειες στην υγε�α μας!
